Een betrekkelijk voornaamwoord is de schakel die een bijzin netjes vastklikt aan een woord uit de hoofdzin.
In de wereld van de zinnen zijn betrekkelijke voornaamwoorden (die, dat, wie, wat, welke…) echte verbindingsofficieren.
Ze doen drie dingen tegelijk:
-
Ze verwijzen terug naar een woord in de hoofdzin
→ dat woord heet het antecedent. -
Ze leiden een bijzin binnen
→ de betrekkelijke bijzin. -
Ze plakken extra informatie vast aan dat antecedent, zonder een nieuwe zin te beginnen.
Beeld je dit in:
de hoofdzin staat er al. Dan komt het betrekkelijk voornaamwoord aangefietst, wijst met één hand terug (die man), en trekt met de andere hand een bijzin mee die extra uitleg geeft.
Voorbeeld (verhaalproof):
De leerling die altijd te laat komt, excuseert zich.
die
→ verwijst terug naar de leerling
→ start de bijzin
→ verbindt hoofdzin en bijzin in één vloeiende beweging
In het Spaans geeft dat:
• que – die / dat
• quien / quienes – wie (voor personen)
• el que, la que, los que, las que – die / dat (met nadruk of na een voorzetsel)
• el cual, la cual, los cuales, las cuales – die / dat (formeler, duidelijker bij lange zinnen)
• cuyo / cuya / cuyos / cuyas – wiens
• donde – waar (betrekking op plaats)
• lo que / lo cual – wat (verwijst naar een hele zin of idee)
Snelle koppeling naar het Nederlands:
• die / dat → que
• wie → quien(es)
• welke → el que / el cual
• wat (geen zelfstandig naamwoord) → lo que / lo cual
Maak jouw eigen website met JouwWeb